Kunnen we gestandardiseerde adviesformules ontwikkelen die BEN-renovatie van particuliere woningen op grote schaal mogelijk, minder complex en goedkoper maakt? Ja, zo blijkt. Het Limburgse pilootproject Werfgoed – één van achte Vlaamse proeftuinen in de bouwsector  – begeleidde tussen 2014 en 2018 de energetische renovatie van een aantal geselecteerde woningen en wijken in diverse Limburgse gemeenten. De bevindingen en analyses van deze testcases mondden onder andere uit in nieuwe methodieken die op dit moment al in heel Limburg worden uitgerold. Dubolimburg coördineerde het project en introduceerde ondertussen al enkele nieuwe tools

Werfgoed begeleidde de bewoners/eigenaars doorheen het renovatieproces met financieel, juridisch, technisch en organisatorisch advies. Door een collectieve aanpak van meerdere woningen, een integrale begeleiding van bouwheren en een gecoördineerde samenwerking tussen professionals in een bouwteam wordt het renovatieproces vereenvoudigd waar dat mogelijk en wenselijk is. Dubolimburg en Stebo gingen – samen met partners PXL, UHasselt, Onesto, Knauff, Skilpod, Viesmann, KULeuven, provincie Limburg en de gemeentes Houthalen-Helchteren en Maasmechelen – in Limburg aan de slag.

Beter doen dan norm

“We wilden vooral ervaring opdoen,” zegt Ludwig Vandenhove, gedeputeerde van milieu en natuur. “Collectieve renovatie van huizen tot Bijna Energie Neutrale-woningen is relatief nieuw. Met een project als Werfgoed zochten we naar een formule waarmee de renovatie van woningen van een gelijke typologie efficiënter – zowel qua tijd als geld – kunnen worden geadviseerd. Stebo ging op wijkniveau aan het werk in geselecteerde wijken in Maasmechelen en Houthalen-Helchteren, Dubolimburg onderzocht bij individuele woningen over heel Limburg op welke manier een totaalrenovatie-advies kan worden gestandardiseerd. Het leidde onder andere tot de Renovatiematrix, een nieuwe tool die de complexiteit van een totaalrenovatie voor de bouwheer zeer inzichtelijk en begrijpbaar maakt. En die hem, zo blijkt uit de bevindingen, aanzet om zijn renovatie beter te doen dan de wettelijke normen waardoor zijn woning niet alleen aan de huidige maar ook de toekomstige noden voldoet.”

Nieuwe adviesmethodieken van Dubolimburg

Dubolimburg begeleidde 17 totaalrenovaties, verspreid over de provincie Limburg, tot het BEN-niveau. Dat leidde tot de ontwikkeling (en implementatie) van enkele nieuwe tools:

*De Renovatiematrix is een document waarbij een renovatiespecialist samen met de bouwheer de woning op een gestandardiseerde manier screent, met als resultaat een duidelijk, overzichtelijk en begrijpbaar Renovatierapport. Dat document – dat een beeld geft van het E- en K-peil, de bouwkost en de energiebesparing – voorziet een aantal mogelijke renovatiescenario’s, waaruit de bouwheer een keuze kan maken. Omwille van zijn duidelijkheid, zo blijkt uit het onderzoek, stimuleert het Renovatierapport de bouwheer om beter te renoveren dan de wettelijke normen. De matrix wordt op dit moment al gebruikt in Genk; begin 2019 zal deze tool tot het standaardbegeleidingspakket van Dubolimburg behoren.

*Naast totaalrenovaties testte Dubolimburg ook een scenario voor collectieve renovatie van één maatregel (dak- en gevelisolatie). Aan de hand van deze bevindingen werden nu reeds Renovatiebegeleidingscampagnes opgestart in diverse Limburgse gemeenten waaronder Hasselt, Hamont-Achel, Bilzen, Maasmechelen en Dilsen-Stokkem. Deze campagnes geven per gemeente advies en begeleiding aan particuliere verbouwers:

-elke verbouwer krijgt gratis objectief maatadvies
-Dubolimburg screent en selecteert de aannemers
-Dubolimburg vraagt offertes op en vergelijkt die op een objectieve manier
-Dubolimburg helpt bij het aanvragen van premies en andere administratie

Stebo ging aan de slag in enkele geselecteerde wijken in Maasmechelen en Houthalen-Helchteren. Van de 83 aangemelde bewoners in deze wijken lieten 24 mensen hun energetische renovatie door Werfgoed begeleiden. 10 van deze bewoners behoren overigens tot de sociale doelgroep.

Investeringen

In totaal werd voor 511.808 euro aan investeringen gerealiseerd oftewel een gemiddelde van 21.325 euro per woning. Ze zorgen voor een jaarlijkse CO2-besparing van 120 ton, berekend volgens de rekentool van het Vlaamse Energie Agentschap (VEA).

 

Werfgoed was één van de acht Vlaamse proeftuinen in de bouwsector. Het Agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie (IWT) kreeg van de Vlaamse overheid de opdracht om die samenwerking te coördineren.

Werfgoed was een samenwerkingsverband van dertien partners, gecoördineerd door Dubolimburg. Stebo bracht haar kennis en ervaring in wat betreft individuele en collectieve begeleiding van renovatie en energiebeheersing. Andere partners waren PXL, UHasselt, Onesto, Knauff, Skilpod, Viesmann, KULeuven, provincie Limburg, de gemeenten Houthalen-Helchteren en Maasmechelen.