Uniek project rond collectieve energetische renovatie in Maasmechelen

Uniek! Innovatief! Collectief! Op maat! Het project ‘Werfgoed’ zet een ambitie neer die op zijn minst ongewoon te noemen is. In enkele wijken van Maasmechelen wordt er onder leiding van Dubolimburg een collectieve actie opgestart waarbij eigenaars van particuliere woningen de kans krijgen om gezamenlijk een energetische renovatie van hun woning te laten uitvoeren. Deelnemende eigenaars genieten hierbij van gratis, onafhankelijke begeleiding op technisch en financieel vlak doorheen het hele renovatietraject. Maasmechelen is immers – samen met Houthalen-Helchteren – een partner in Werfgoed, één van de proeftuinprojecten van de Vlaamse overheid.

Minder energieverbruik in woningen

‘Werfgoed’ is één van acht Vlaamse proeftuinen in de bouwsector. De proeftuin woningrenovatie wil bijdragen tot betere marktcondities van grondige renovaties van woningen. Financiering komt hierbij vanuit Vlaanderen en het Limburgplan. Het project moet een versnelling van innovatieve praktijken teweegbrengen waarbij minder energieverbruik in woningen en meer jobs kernaspecten zijn.

Hefboom ligt bij particuliere eigenaars

Drie op vier Vlamingen is eigenaar van zijn woning. De grootste inspanningen om het woningpatrimonium energiezuinig te maken, zullen dus van particulieren moeten komen. Tegelijk is de complexiteit – vooral door de techniciteit van installaties en ingrepen voor energiebeheersing – enorm toegenomen. De particuliere eigenaars zijn bovendien een moeilijk te mobiliseren, doch grote groep, met dus veel potentieel om het patrimonium energiezuiger te maken. Door een begeleiding op maat kunnen heel wat juridische, financiële en organisatorische drempels verlaagd worden om toch tot renovatie over te gaan.

Samen renoveren

“Het innovatieproject Werfgoed wil doorgedreven energiebewuste renovaties van particuliere woningen haalbaar maken. Door een collectieve aanpak van meerdere woningen, een integrale begeleiding van bouwheren en een gecoördineerde samenwerking tussen professionals in een bouwteam”, zeggen Ludwig Vandenhove, Gedeputeerde van Milieu & Natuur en Kris Asnong, coördinator Dubolimburg.
Onderlinge samenwerking maakt renoveren efficiënter en goedkoper. Al brengt een collectieve benadering van particuliere belangen unieke uitdagingen mee. Kris Asnong: “Het vraagt een andere kijk van deskundigen, en ook van de eigenaars zelf. We vertrouwen er op dat samenwerken, informatie delen en water bij de wijn doen – deze manier van aanpakken is grondiger en duurt dus ook wat langer – tot betere resultaten zal leiden.”

Clustering van woningtypes

In Werfgoed worden woningen gegroepeerd op basis van woningtypologie. Zowel individuele woningen als volledige wijken komen hierbij aan bod. Zo werden in de partnergemeente Maasmechelen vier wijken geselecteerd, waaronder de tuinwijk van Eisden. Daarenboven doet Dubolimburg in heel Limburg een open oproep aan eigenaars die hun woning bijna energieneutraal willen maken.

De woningen in Eisden Tuinwijk hebben een zeer hoge erfgoedwaarde en worden mee opgenomen in het dossier voor Unesco Werelderfgoed. Dit aspect vormt een extra complexiteit. “Belangrijk bij een energetische renovatie van deze woningen is immers het behoud van deze erfgoedwaarde. Dit houdt onder andere in dat het uitzicht van de gevels behouden moet blijven, waardoor isolatie aan de buitenzijde geen optie is,” zegt Georges Lenssen, schepen van ruimtelijke ordening en planning, huisvesting en wonen.

“Naast energie vormt echter ook de levensloopbestendigheid van de woningen in de tuinwijk een bijzonder aandachtspunt. Hierdoor worden de woningen beter geschikt voor de toekomst en worden ze beter afgestemd op de noden van de verschillende leeftijdsgroepen, aldus Mieke Ramaekers, schepen van duurzaamheid, gelijke kansen en diversiteit.”

Start op 9 oktober

De gemeente Maasmechelen start vanaf 9 oktober – samen met Stebo en Dubolimburg – met de communicatie van Werfgoed in de tuinwijk. “Hiervoor wordt een publieksactie op touw gezet tijdens de Kastanjefeesten in de tuinwijk op zondag 11 oktober, en worden verscheidene infoavonden voor de bewoners georganiseerd. Op die manier hopen we om het project kenbaar te maken bij alle bewoners. Voor de verbouwer betekent Werfgoed immers een grote meerwaarde, niet alleen door de collectieve insteek, maar vooral ook door de begeleiding op maat”, voegt schepen Mieke Ramaekers toe.

De proeftuin Werfgoed is een samenwerkingsverband van maar liefst dertien partners, gecoördineerd door Dubolimburg. Stebo brengt haar kennis en ervaring in omtrent individuele en collectieve begeleiding van renovatie en energiebeheersing. Andere partners naast de gemeente Maasmechelen zijn PXL, UHasselt, K.U.Leuven, Onesto, Knauff, Viesmann, KULeuven, provincie Limburg, de gemeente Houthalen-Helchteren en Skilpod. Werfgoed is één van de acht Vlaamse proeftuinen in de bouwsector. In Limburg gaan nog twee andere projecten van start. Eén ervan is gericht op energetische groepsrenovatie van sociale huurwoningen. Een derde project streeft naar levensloopbestendig renoveren van sociale huurwoningen.

Bekijk HIER de foto’s van het startmoment op zondag 11 oktober.